Od 1 stycznia 2027 r. inwestorów czekają istotne zmiany w postępowaniach środowiskowych. Nowelizacja wprowadza m.in. mechanizmy milczącego załatwienia sprawy, umożliwia równoległe prowadzenie procedur planistycznych i środowiskowych oraz porządkuje zasady przenoszenia decyzji środowiskowych, przedłużania zezwoleń odpadowych i wydawania decyzji dotyczących rekultywacji.
Dnia 30 czerwca 2026 r. opublikowano ustawę z dnia 11 czerwca 2026 r. o zmianie niektórych ustaw w celu uproszczenia procedur administracyjnych w sprawach rozstrzyganych w drodze decyzji administracyjnych albo załatwianych milcząco. Ustawa wprowadza zmiany m.in. w obszarze środowiskowym.
Ustawa ocenowa – milczące „przedłużenie” decyzji środowiskowej, możliwość równoległego prowadzenia postępowania planistycznego i środowiskowego oraz nowe zasady przenoszenia decyzji środowiskowej
Nowelizacja wprowadza zmiany w ustawie o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (dalej: ustawa ocenowa).
Obowiązujące obecnie przepisy dopuszczają możliwość potwierdzenia, że aktualne są warunki realizacji przedsięwzięcia określone w decyzji środowiskowej. Uzyskanie takiego potwierdzenia pozwala na złożenie wniosku o dalsze decyzje inwestycyjne wydawane na podstawie decyzji środowiskowej, np. o pozwolenie na budowę, w terminie 10 lat zamiast 6 lat od dnia, w którym decyzja środowiskowa stała się ostateczna. Nowelizacja przewiduje dalsze ułatwienie procesu inwestycyjnego w przypadku konieczności potwierdzenia aktualności warunków realizacji przedsięwzięcia określonych w decyzji środowiskowej. Przewidziano, że jeśli organ nie wyda postanowienia w tym zakresie w terminie 90 dni od dnia złożenia wniosku, uznaje się, że aktualność warunków realizacji przedsięwzięcia określonych w decyzji środowiskowej została milcząco potwierdzona.
Wprowadzono również możliwość równoległego prowadzenia postępowania planistycznego i środowiskowego. W nowelizacji przewidziano, że jeśli obowiązujący miejscowy plan nie przewiduje możliwości lokalizacji przedsięwzięcia, do wniosku o wydanie decyzji środowiskowej należy załączyć uchwałę o przystąpieniu do sporządzania albo zmiany takiego planu albo uchwałę o wyrażeniu zgody na przystąpienie do sporządzenia zintegrowanego planu inwestycyjnego przewidującego możliwość lokalizacji przedsięwzięcia. W przypadku niezałączenia wymaganych uchwał organ odmawia wydania decyzji środowiskowej.
Nowelizacja, oprócz ułatwień w procesie inwestycyjnym, wprowadza także nowe rozwiązania dotyczące przenoszenia decyzji środowiskowej. Doprecyzowano w niej, że przeniesienie następuje w formie zmiany decyzji, a organem właściwym do dokonania tej zmiany jest organ pierwszej instancji. Nowelizacja potwierdza także możliwość przeniesienia decyzji środowiskowej na kilka podmiotów.
Przewidziano także, że prawa i obowiązki z decyzji środowiskowej przechodzą na:
- podmiot, który staje się właścicielem lub użytkownikiem wieczystym nieruchomości, na której jest realizowane lub zrealizowane przedsięwzięcie, dla którego została wydana decyzja środowiskowa,
- podmiot, który prowadzi lub będzie prowadził działalność, jeżeli przedsięwzięcie, dla którego została wydana decyzja środowiskowa, wiąże się z prowadzeniem działalności określonej tą decyzją.
Podmioty, które przejmą obowiązki wynikające z decyzji środowiskowych, będą odpowiadać solidarnie za ich realizację.
Celem tej regulacji jest zapewnienie ustawowej ciągłości przestrzegania postanowień wynikających z decyzji środowiskowych mimo zmian praw właścicielskich.
Nabycie projektu lub nieruchomości powinno więc zostać poprzedzone uważną analizą obowiązków wynikających z decyzji środowiskowej.
Dalszych zmian dotyczących decyzji środowiskowych można spodziewać się w związku z procedowanym projektem UD224.
Ustawa o odpadach – milczące przedłużenie okresu obowiązywania niektórych zezwoleń
Do ustawy o odpadach wprowadzono nowe rozwiązanie dotyczące przedłużania okresu obowiązywania zezwoleń na zbieranie oraz przetwarzanie odpadów. Zgodnie z nowymi przepisami, jeżeli właściwy organ nie wyda ani decyzji o odmowie przedłużenia zezwolenia, ani decyzji o jego przedłużeniu w terminie 60 dni od dnia doręczenia wniosku o przedłużenie okresu obowiązywania zezwolenia, przyjmuje się, że zezwolenie zostało przedłużone. Skutek ten następuje po upływie 60-dniowego terminu. Zezwolenie zostaje przedłużone na okres wskazany we wniosku, nie dłuższy jednak niż do upływu 10 lat od dnia wydania zezwolenia, o którego przedłużenie ubiegał się posiadacz odpadów.
Ustawa o ochronie gruntów rolnych i leśnych – doprecyzowanie zasad dotyczących wydawania decyzji o rekultywacji
W ustawie o ochronie gruntów rolnych i leśnych doprecyzowano przepis, który określa treść decyzji w sprawach rekultywacji i zagospodarowania terenu. W ramach nowelizacji wskazano, co powinna zawierać decyzja o ustaleniu kierunku rekultywacji oraz decyzja o uznaniu rekultywacji za zakończoną. Ustalono, że wskazanie granic obszaru, na którym ma być i na którym została przeprowadzona rekultywacja, następuje na mapie sytuacyjno-wysokościowej.
Podobnie jak dotychczas, wydanie decyzji powinno być poprzedzone zasięgnięciem opinii:
- dyrektora właściwego terenowo okręgowego urzędu górniczego – w odniesieniu do działalności górniczej,
- dyrektora regionalnej dyrekcji Lasów Państwowych lub dyrektora parku narodowego – w odniesieniu do rekultywacji prowadzonej na gruntach leśnych wyłączonych z produkcji lub na gruntach o projektowanym leśnym kierunku rekultywacji,
- wójta, burmistrza albo prezydenta miasta.
Nowym rozwiązaniem jest zasada, że niewydanie opinii w terminie 30 dni od dnia wpłynięcia wniosku o jej wydanie traktuje się jako brak zastrzeżeń.
Wejście w życie
Ustawa wejdzie w życie 1 stycznia 2027 r.
